Archiwum Państwowe w Szczecinie

II edycja "Wyprawy do źródła" za nami!

„Ten, kto ma dostęp do źródła, nie czerpie z kałuży” — tak miał powiedzieć Leonardo da Vinci i pod takim motywem przewodnim odbyła się 21 kwietnia 2026 r. II edycja akcji „Wyprawa do źródła”, zorganizowanej przez Archiwum Państwowe w Szczecinie i Książnicę Pomorską im. Stanisława Staszica.

Gości przywitał dyrektor Archiwum dr hab. Krzysztof Kowalczyk oraz dyrektor Książnicy Przemysław Wraga.

Celem przedsięwzięcia jest rozbudzanie wśród młodzieży szkół ponadpodstawowych zainteresowania historią Polski i regionu, propagowanie czytelnictwa oraz wiedzy o archiwach i źródłach historycznych.

W tegorocznej edycji poszczególne drużyny szkolne czytały wspomnienia szczecińskich osadników z lat 1945-1946, artykuły z pionierskiej prasy, obwieszczenia i ogłoszenia. Przybliżyliśmy także sylwetki pionierów – ludzi od podstaw tworzących polską administrację, oświatę, kulturę i gospodarkę na Pomorzu Zachodnim po zakończeniu II wojny światowej. Ich oczami mogliśmy zobaczyć niełatwą powojenną rzeczywistość, a także poznać emocje i nadzieje, z jakimi przyjeżdżali.

Imprezę prowadziły - Małgorzata Duras (kierownik Oddziału V - Popularyzacji zasobu) i Joanna Piwowarska (kierownik Oddziału III - Udostępniania zasobu).

Uczestnicy

W akcji wzięły udział drużyny z następujących szkół:

Zespół Szkół Budowlanych im. Kazimierza Wielkiego w Szczecinie (Wspomnienia Piotra Zaremby),
Wojskowe Technikum Informatyczne im. gen. Józefa Hallera (Wspomnienia Piotra Zaremby),
Technikum Technologii Cyfrowych im. Jacka Karpińskiego w Szczecinie (Przegląd Prasy 1945 roku),
IX Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Bohaterów Monte Cassino w Szczecinie – 2 drużyny (Wspomnienia Piotra Zaremby, Wspomnienia Heleny Kurcyusz),
I Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie w Szczecinie – 2 drużyny (Wspomnienia Jerzego Brinkena, Wywiad z pierwszym dyrektorem Radia i wiadomości kulturalne),
Zespól Szkół im. Noblistów Polskich w Myśliborzu – 2 drużyny (Wspomnienia nauczycielki Marianny Bogusławskiej, przegląd prasy),
Zespół Szkół Ponadpodstawowych w Wolinie (Wspomnienia Bolesława Tuhana – Taurogińskiego, pierwszego dyrektor Archiwum Państwowego w Szczecinie),
Młodzieżowy Ośrodek Socjoterapii Nr 2 w Szczecinie (Wspomnienia Aleksandra Bobko, pracownika Portu Szczecin),
Zespół Szkół Nr 6 im Mikołaja Reja w Szczecinie (Wspomnienia Alfreda Zalewskiego, pracownika straży portowej i stoczni),
Liceum Ogólnokształcące im. Sybiraków w Szczecińskiej Szkole Florystycznej (wiadomości kulturalne).

Tym razem, poza młodzieżą, w akcji wzięła udział również reprezentacja Gryfińskiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku (odczytali wspomnienia Wojciecha Stanisławskiego, organizatora polskiej administracji na Ziemi Gryfińskiej), dzięki czemu przybrało ono charakter spotkania pokoleń.

Z radością stwierdzamy, że uczniowie i uczennice wykazali się niezwykłą kreatywnością, część drużyn zaprezentowała się w strojach z epoki i wykorzystała ciekawe rekwizyty, doskonale wczuwając się w role odgrywanych postaci.

Elementy towarzyszące

Wydarzeniu towarzyszyła wystawa materiałów archiwalnych z naszego zasobu – pierwszych powojennych gazet, wydawnictw, dokumentów, afiszy, a także reprodukcje fotografii i ogłoszeń prasowych. Ponadto odtworzyliśmy fragmenty historycznych nagrań radiowych, w tym rozmowy z Janiną Szczerską i Stanisławem Helsztyńskim, a także Kantata Polskiego Radia w Szczecinie. Tło historyczne epoki przybliżyli pracownicy Archiwum – starszy kustosz dr Janina Kosman oraz starszy archiwista Bartosz Sitarz.